son Retour Occitan Français Questionnaire


Quauqu'unas de Blasi
    Blasi èra monièr al molin da Jordin sus la ribièira de Labion, que davala de vèl Vijan vès la Dordonha. S'èra maridat amb una veusa un pauc pus vièlha que gu-el. Lo coneiguère en 1943, del temps de la guèrra, quand èra boièr chas mon oncle del Prat de Sorniac, amb de faus-papièrs per escapar al S.T.O. en Alemanha. Anère mòlre mai d'un còp al molin de Jordin. Caliá partir de bona ora lo matin. Botave la bastina sus l'esquina de la sauma e cargaviam lo sac de gran sus la bastina. Sul sac, botave una bòja (una saca) voida, per tornar lo bren – lo remòs, coma dison de vès Mauriac. Passave a Bròa, a Birja, puèi lo camin davalava al molin. Blasi veniá descagar lo sac, emplenava l'entremièja, puèi amodava las mòlas...
    L'oncle m'aviá bailat de que pagar un litre de vin a beure amb lo monièr. E mai m'aviá recomandat de me desmefiar quand Blasi moldurariá. Mès se disiá que, tant que beuviam lo litre a l'ostau, la femna tornava moldurar...
    Me sovene qu'un còp l'aiga manquèt. Me calguèt despartinar amb lo monièr. E del temps que fasiá prangièira a la granja, l'estanc se tornèt emplenar. Poderam acabar de mòlre.
    Blasi aimava jogar dels torns. Mon oncle nos contava lo còp que lo monièr aguèt disputa amb dels drollàs, a l'aubèrge, une velhada... Tot d'un còp, Blasi se levèt, botèt la man a la pòcha e ne'n tirèt un pistolet (aquò èra sa pipa !) e cridèt : « Aquò serà pro per anuèit. Ieu aime pas qu'òm se fote de ieu. Amb mon pistolet, aurai lèu tot reglat ! »
    Les autres, espaurucats, engulhèron la pòrta e se sauvèron dins la nuèch escura. Blasi fasiá semblant de les postejar, mès demorèt sul balet de l'aubèrge. Les entendiá esclopejar per la carrièira. Puèi, s'arrestèron per saber se li avián escapat. Alèra, Blasi tornèt cridaren tustar amb sos socs sul pavat. Les drollàs, en l'ausir, se tornèron amodar e Blasi risiá a se'n espetar...
    Lo camin que davala de Birja al molin èra un pauc estrech, mès i se podiá passar amb un carri. Un còp, Blasi èra anat quèrre, amb un carri e sas doás vacas, una armari qu'aviá crompada a Lavaurs o a Tonnat. La carguèt tota drecha sus lo carri. Quand prenguèt la davalada vès lo molin, un auratge l'atrapèt. Aquò trapissava. Coma sas vacas èran plan dòmdas, Blasi las arrestèt, durbiguèt las pòrtas de l'armari e se i conhèt per se botar a l'abric de la ramada... Mès luciadas e tronadas arrestavan pas. Tot d'un còp, una vaca prend páur, arranca un salt, e l'autra s'amòda, e lo carri se renvèrsa. L'armari tòmba, e per malastre, las pòrtas de vès sòu. Aquò fa que Blasi demòra barrat dins l'armari sans poder la soslevar... Pareis que i demorèt un bon moment – e que n-aimava pas tròp ne'n parlar... Mès aquel que l'aviá trobat aquí e desliurat poguèt pas s'empachar de g-ò dire a la sua femna e la novèla se contèt dins lo país.